Fri 29th September 2017 - 16:56

Studium przypadku: opracowanie europejskich norm otwartej edukacji i otwartych zasobów edukacyjnych

Proszę opowiedzieć nam o sobie i swojej pracy

Nazywam się Marc Beutner. Jestem profesorem Katedry Kształcenia z zakresu Biznesu i Zasobów Ludzkich (Wirtschaftspädagogik II) na Uniwersytecie w Paderborn. Odpowiadam za programy studiów dla nauczycieli kształcenia zawodowego i kontakty ze szkołami ogólnymi i zawodowymi. Byłem doradcą ds. otwartych zasobów edukacyjnych w Komisji Edukacji Parlamentu Północnej Nadrenii i Westfalii w Niemczech.

Prowadzę działalność naukową w dziedzinie kształcenia i szkolenia zawodowego, kształcenia dorosłych i młodzieży. W ramach moich badań zajmuję się podejściem do kształcenia w Europie, tworzeniem programów, e-uczeniem się, mobilnym uczeniem się, „poważnymi grami” (ang. serious games)

, otwartymi zasobami edukacyjnymi i kształceniem z zakresu przedsiębiorczości.

Jestem również twórcą projektu „Opracowanie europejskich norm otwartej edukacji i otwartych zasobów edukacyjnych” (EU-StORe).

Na czym polega projekt EU-StORe.

Główne cele projektu EU-StORe:

  • konceptualizacja i wdrożenie europejskiej listy otwartych zasobów edukacyjnych,
  • analiza scenariuszy otwartej edukacji i otwartych zasobów edukacyjnych,
  • utworzenie wspólnych europejskich norm i wytycznych z zakresu otwartego uczenia się.

Projekt został opracowany przez międzynarodowe konsorcjum w ramach programu Erasmus + i skupiał się na kształceniu i szkoleniu zawodowym. Projekt trwał 24 miesiące – od początku września 2014 r. do końca sierpni 2016 r.

Koordynowała go moja koleżanka prof. Carmen Duse z Uniwersytetu Lucian Blaga w Sibiu (Rumunia). W projekcie uczestniczyli partnerzy z siedmiu instytucji znajdujących się w sześciu państwach UE – Niemczech, Irlandii, Włoszech, Malcie, Rumunii i Zjednoczonym Królestwie. W skład konsorcjum wchodziły cztery uniwersytety, partner techniczny, MŚP ukierunkowane na kształcenie oraz instytut badań i rozwoju.

Skąd wziął się pomysł na projekt EU-StORe?

Otwarta edukacja i otwarte zasoby edukacji to obecnie jeden z głównych tematów edukacyjnych w UE. W dokumencie J.M. Pawłowskiego przedstawiającym wizję otwartej edukacji w 2030 r. autor stwierdził, że skuteczne rozpowszechnianie edukacji europejskiej na globalnym rynku wymaga zaangażowania szerokiej społeczności we współpracę transgraniczną. J.M. Pawłowski przedstawił sześć zaleceń:

  • opracowanie listy otwartych zasobów edukacyjnych i otwartych praktyk edukacyjnych,
  • włączenie istniejących społeczności,
  • włączenie programów,
  • stworzenie sieci regionalnych,
  • stworzenie programów o globalnym zasięgu,
  • wspieranie tworzenia polityki otwartej edukacji.

Aby zapewnić sukces otwartych zasobów nauczania i otwartego uczenia się, otwarte zasoby i praktyki edukacyjne powinny być oferowane nieodpłatnie w całej Europie. Chociaż jest to prawdziwa szansa na zagwarantowanie dostępności edukacji dla szerszej grupy uczniów, nauczycieli i szkoleniowców, brakuje gwarancji jakości kursów, zasobów nauczania i dostępności otwartych środków. I tak pojawił się projekt EU-StORe.

Projekt wychodził z zaleceń J.M. Pawłowskiego i UE, a my opracowaliśmy listę otwartych zasobów edukacyjnych.

Jak udało się wdrożyć projekt?

W czasie wdrażania projektu eksperci analizowali zgromadzone internetowe zasoby nauczania i otwarte kursy i tworzyli normy otwartych działań edukacyjnych, które powinny służyć jako wysokiej rangi odniesienia. W ten sposób opracowaliśmy wytyczne tworzenia otwartych scenariuszy edukacyjnych i oceny istniejących otwartych działań nauczania i otwartych zasobów edukacyjnych.

W celu promowania tych informacji w europejskiej społeczności uczących się, normy i lista zasobów zostały udostępnione na platformie online. Stanowi ona również podstawę do wspomagania tworzenia programów i sieci regionalnych. Wytyczne i normy można łączyć z dokumentami strategicznymi w celu zachęcenia ministerstw, Komisji Europejskiej i liderów opinii z obszaru edukacji w Europie.

Dlaczego jakość w otwartej edukacji jest taka ważna? Jakie są związane z tym wyzwania?

Otwarte zasoby edukacyjne to ważny aspekt przyszłej edukacji. Niektóre z nich są dostępne w domenie publicznej, a niektóre zostały udostępnione na podstawie licencji własności intelektualnej. Licencje te zazwyczaj umożliwiają swobodne używanie lub dostosowanie do własnych celów przez innych. Jeżeli chodzi o europejską edukację, takie rozwiązanie otwiera szereg możliwości wspomagania działań edukacyjnych. Ponadto tworzenie nowych zasobów nauczania i uczenia się nie zawsze jest przydatne lub konieczne, jeżeli materiały wysokiej rangi już istnieją i są dostępne. W ten sposób nauczyciel oszczędza czas i może skupić się na pedagogicznym aspekcie swojej pracy.

Otwarte zasoby edukacyjne opierają się na zasadzie „przejrzyj, wykorzystaj ponownie, połącz, przekaż dalej”. Pozwala to dostosować i poprawić istniejące materiały, a także wykorzystać oryginalne materiały do opracowania nowych. To również szansa na wykonanie kopii i ułatwienie udostępniania informacji i zasobów. Dlatego termin „otwarte zasoby edukacyjne” obejmuje pełne kursy, wybrane materiały edukacyjne (karty pracy itp.), struktury i opisy kursów, kompletne moduły, lecz również pliki wideo, oprogramowanie i narzędzia testowe, e-booki itp.

Ważnym aspektem otwartych zasobów edukacyjnych jest ich nieodpłatna dostępność, co sprawia, że edukacja jest bardziej atrakcyjna i dostępna. Jest to również wyzwanie. Wielu nauczycieli wykorzystuje teksty, zdjęcia i inne zasoby bezpośrednio z internetu, jednak niektóre materiały dostępne w Google’u i na platformach nauczania są objęte prawem autorskim. Ponadto otwarte zasoby edukacyjne nie zawsze są dobrej jakości. Z tego względu stworzyliśmy EU-StORe – celem projektu jest zapewnienie nauczycielom pomocy w sprawdzaniu istniejących materiałów i umożliwienie im rozróżnienia otwartych zasobów edukacyjnych od innych zasobów, a także zasobów o niskiej jakości od zasobów o wysokiej jakości.

Z jakimi największymi wyzwaniami musiał się Pan zmierzyć w czasie trwania projektu i jak udało się je Panu pokonać?

Nie mieliśmy zbyt wielu problemów w czasie projektu, ponieważ nasi partnerzy byli entuzjastycznie nastawieni i wiarygodni. Jedyne wyzwanie, z którym musieliśmy się zmierzyć, to ograniczone fundusze na zrównoważony rozwój, co naprawdę nas zaskoczyło. Zrównoważony rozwój to ważny aspekt każdego projektu, a kiedy przygotowywaliśmy plan pracy nad projektem, ta część została wycięta i nie przyznano na nią środków. Niemniej jednak chcieliśmy, aby EU-StORe był projektem zrównoważonym, dlatego sami musieliśmy zapewnić duży wkład pracy. Udało nam się zrobić wszystko, co zaplanowaliśmy w ramach projektu – opracowaliśmy normy, przygotowaliśmy prezentacje i stworzyliśmy platformę oceny.

Wydaje mi się, że wiele osób w różnych agencjach krajowych i wielu oceniających, z którymi rozmawialiśmy, nie ma dostatecznej wiedzy na temat otwartych zasobów edukacyjnych. To również było wyzwaniem, ponieważ mieliśmy wrażenie, że jesteśmy zdani na siebie, bez zbyt dużego wsparcia z zewnątrz. W wielu europejskich krajach rządy nie próbują zachęcać do korzystania z otwartych zasobów edukacyjnych oraz do szkolenia nauczycieli z zakresu wykorzystywania takich zasobów.

Jakie są miarodajne wyniki projektu?

Platforma wciąż działa, a my obecnie szukamy sposobu na umożliwienie niektórym instytucjom wprowadzenia większej ilości danych i oceny innych otwartych zasobów edukacyjnych.

Najważniejsze wyniki to:

  • przeszukiwanie otwartych zasobów edukacyjnych,
  • normy EU-StORe – kryteria jakości,
  • baza danych otwartych zasobów edukacyjnych i lista tych zasobów,
  • internetowa platforma oceny otwartych zasobów edukacyjnych,
  • dokument strategiczny na temat EU-StORe,
  • wyniki oceny akceptacji,
  • prezentacje i scenariusze korzystania z otwartych zasobów edukacyjnych,
  • wersja drukowana podręcznika EU-StORe,
  • podręcznik EU-StORe w wersji internetowej.

Przedstawiliśmy kryteria różnym izbom, instytucjom edukacyjnym i ministerstwom, a także Komisji Edukacji Parlamentu Północnej Nadrenii i Westfalii.

Jakie korzyści osobiście przyniósł Panu ten projekt?

Otwarte zasoby edukacyjne to temat moich badań, dlatego projekt przyniósł mi wiele korzyści pod kątem mojej pracy w tym obszarze. Spotkałem ludzi, którzy również pasjonują się otwartymi zasobami edukacyjnymi i mogłem rozbudować moją sieć kontaktów zawodowych. Bardzo cieszę się, że mogłem opublikować książkę na temat otwartych zasobów edukacyjnych, a teraz mogę przedstawić nowe informacje i dane moim studentom.

Odwiedź witrynę projektu EU-StOR

Pomoc językowa